W listopadzie przypada rocznica wyboru Jana II Kazimierza na króla Polski, co stanowi doskonałą okazję do przyjrzenia się numizmatycznym upamiętnieniom tego władcy. Wyemitowana 27 września 2000 roku dziesięciozłotówka przypomina postać monarchy, którego rządy przypadły na niezwykle trudny i burzliwy okres w dziejach Rzeczypospolitej.
Historia i kontekstJan Kazimierz Waza objął tron w 1648 roku po śmierci swojego przyrodniego brata, Władysława IV. Okres jego panowania upłynął pod znakiem licznych wojen, w tym powstania Chmielnickiego, wojny z Rosją oraz dramatycznego najazdu szwedzkiego zwanego potopem. Mimo prób przeprowadzenia reform ustrojowych i wzmocnienia władzy królewskiej, opozycja magnacka oraz liczne konflikty zbrojne doprowadziły do osłabienia państwa. Ostatecznie, zmęczony niepowodzeniami i śmiercią żony Marii Ludwiki, król zdecydował się na abdykację we wrześniu 1668 roku.
Co przedstawia moneta?Awers monety ukazuje wizerunek orła ustalony dla godła Rzeczypospolitej Polskiej. Po bokach godła umieszczono oznaczenie roku emisji: 2000, natomiast pod orłem znajduje się napis ZŁ 10 ZŁ. W otoku widnieje inskrypcja RZECZPOSPOLITA POLSKA, którą poprzedzono i zakończono pięcioma perełkami. Pod lewą łapą orła umieszczono znak mennicy MW. Autorką projektu awersu i rewersu jest Ewa Tyc-Karpińska. Rewers przedstawia popiersie króla Jana II Kazimierza, z lewej strony którego umieszczono półkolem napisy informacyjne wraz z datami jego panowania 1648-1668.
Parametry i emisjaMoneta została wyemitowana z datą emisji 27 września 2000 roku w nakładzie 20 000 sztuk. Do jej bicia użyto srebra próby 925. Numizmat ma masę 14,14 grama oraz średnicę 32 milimetry, a jego powierzchnię wykończono stemplem lustrzanym. Historyczna cena emisyjna wynosiła 32 złote.
Znaczenie numizmatyczneUpamiętnienie Jana II Kazimierza w serii monet kolekcjonerskich pozwala na refleksję nad epoką, która trwale zmieniła granice i ustrój dawnej Rzeczypospolitej. Moneta ta stanowi stały element bogatej tradycji prezentowania władców polskimi stemplami menniczymi.
