Dzisiejsza moneta tygodnia upamiętnia postać generała brygady Stanisława Franciszka Sosabowskiego, dowódcy 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Emisja ta nawiązuje do szlaku bojowego polskich spadochroniarzy, którzy jesienią 1944 roku wzięli udział w operacji Market Garden, walcząc w rejonie holenderskiego Driel.
Historia i kontekstStanisław Sosabowski urodził się w 1892 roku w Stanisławowie. Przeszedł bogatą drogę wojskową – od służby w armii austro-węgierskiej w czasie I wojny światowej, przez udział w obronie Warszawy we wrześniu 1939 roku, aż po przedostanie się do Wielkiej Brytanii. To tam w Szkocji zorganizował pierwszą polską jednostkę powietrzno-desantową, przekształconą w 1. Samodzielną Brygadę Spadochronową. Mimo sceptyczności wobec brytyjskich planów operacyjnych, jego żołnierze zostali zrzuceni pod Driel, gdzie wykazali się ogromnym męstwem, osłaniając odwrót wojsk alianckich.
Co przedstawia moneta?Za projekt awersu i rewersu odpowiada Robert Kotowicz. Kompozycja monetarna w czytelny sposób nawiązuje do formacji spadochronowej oraz biografii dowódcy. Awers przedstawia w centralnej części wizerunek Bojowego Znaku Spadochronowego. Po lewej stronie umieszczono stylizowaną czaszę spadochronu wraz z sylwetką skoczka, natomiast u góry widoczne są sylwetki dwóch samolotów. Z prawej strony znajduje się godło Rzeczypospolitej Polskiej, pod którym umieszczono nominał ZŁ 10. Całość otacza napis RZECZPOSPOLITA POLSKA oraz rok emisji 2004, a pod łapą orła widnieje znak mennicy. Rewers monety skupia się na postaci generała. Z prawej strony zaprezentowano popiersie Stanisława F. Sosabowskiego w mundurze i berecie. Lewa strona rewersu kontynuuje motyw desantowy ze stylizowanymi postaciami spadochroniarzy i samolotów w tle. U dołu umieszczono napis z imieniem, nazwiskiem oraz datami życia generała: 1892-1967.
Parametry i emisjaOkazjonalna moneta dziesięciozłotowa została wyemitowana 17 listopada 2004 roku w nakładzie 56 000 sztuk. Numizmat bito stemplem lustrzanym z srebra próby 925. Jego masa wynosi 14,14 grama, przy średnicy wynoszącej 32 milimetry. Cena emisyjna wynosiła wówczas 50 zł.
Znaczenie numizmatyczne i historyczneWprowadzenie do obiegu tej monety stanowi istotny element upamiętnienia polskich sił zbrojnych na Zachodzie oraz dowódców, których decyzje i niezależność myślenia kształtowały losy polskich żołnierzy na frontach II wojny światowej. Numizmat ten łączy w sobie kunszt polskiej medalierskiej szkoły projektowej z hołdem złożonym formacji spadochronowej.
